Μελέτη για το έργο "Οικογένεια"
Κλιούν Ιβάν (1873-1943)
1911 | 11.4 x 8.4 εκ
Μελάνι και παστέλ σε χαρτί
Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης | Συλλογή Κωστάκη
MMA.CC.686
Αγορά του Ελληνικού Κράτους από τους κληρονόμους της οικογένειας Κωστάκη
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΓΟΥ
Είδος έργου: Σχέδιο
Θέμα: Ρωσική Πρωτοπορία, Συμβολισμός, Μοντέρνα τέχνη
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΡΓΟΥ
Η επιρροή που άσκησε ο συμβολισμός και το "στιλ μοντέρν" στη δημιουργία του Κλιούν διήρκεσε περισσότερο από ό,τι είχε διαρκέσει στην περίπτωση του Μαλέβιτς. Αν ο Μαλέβιτς το 1908 βρισκόταν ήδη στο τέλος της σύντομης συμβολιστικής του περιόδου, ο Κλιουν βρισκόταν στο μέσο της περιόδου αυτής, η οποία συνεχίστηκε ως τις αρχές του 1910. Αντίθετα με τα συμβολιστικά έργα ελαφρών υλικών του 1905-10, που έχουν να επιδείξουν στενή σχέση με τις ρωσικές παραδόσεις, στην "Οικογένεια" τα υφολογικά γνωρίσματα που κυριαρχούν είναι δανεισμένα από τη γαλλική ζωγραφική. Το μονόχρωμο φόντο, τα πλατιά περιγράμματα που διαχωρίζουν μεταξύ τους τις επιφάνειες τοπικού χρώματος, η αλληλεπίδραση του κόκκινου, του κίτρινου και του καφέ χρώματος και η πλαστικότητα της στάσης, όλα αυτά θυμίζουν τις τεχνικές του Γκωγκέν. Ο καλλιτέχνης, αφού πρώτα επεξεργάστηκε τη σύνθεση σε προσχέδια, πέτυχε απλές και συμπαγείς μορφές που εκφράζουν με εσωτερική ένταση και βαθιά εσωτερική προσήλωση. Οι χαρακτηριστικές για την αισθητική του συμβολισμού τάσεις για ουδετεροποίηση του συγκεκριμένου, για γενίκευση και για αποπροσωποίηση συνδυάζονται με την αυτοβιογραφική θεματική. Πρόκειται για μια αυτοπροσωπογραφία με τη γυναίκα και τα παιδιά του. Ταυτόχρονα πρόκειται για ανάμνηση της γυναίκας του που δεν υπάρχει πια, δηλαδή για μια συγκεκριμένη ιστορία, που εκτίθεται με τα μέσα του συμβολισμού, αποκτώντας έτσι μια αφηρημένη διάσταση.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ
Τα χρόνια 1881-1892 η οικογένεια του Ιβάν Βασιλιεβίτς Kλιούν (Kλιουνκόφ) (Μπολσίγιε Γκόρκι, περιοχή Ποκρόφσκι της επαρχίας Βλαντιμίρ, 1 Σεπτεμβρίου 1873 - Μόσχα, 13 Δεκεμβρίου 1943) ζούσε στην Ουκρανία. Το 1892-1893 ο Kλιούν εργάστηκε ως λογιστής σε εργοστάσιο ζαχάρεως στην επαρχία Βορόνεζ. Την περίοδο 1892-1896 έζησε στην Πολωνία, όπου και παρακολούθησε μαθήματα στη Σχολή για την Προώθηση των Τεχνών της Βαρσοβίας (1896). Το 1898 εγκαταστάθηκε στη Μόσχα, όπου εργάστηκε ως λογιστής και από το 1900 μαθήτευσε σε διάφορα εργαστήρια, ανάμεσα στα οποία και αυτό του Φιόντορ Ρέρμπεργκ (1903-1906), όπου συνάντησε τον Μαλέβιτς. Συμμετείχε σε διάφορες εκθέσεις στη Μόσχα, στην Πετρούπολη, στο Οριόλ και στο Kούρσκ. Την περίοδο 1914-1916 δημιούργησε σειρές ανάγλυφων και γλυπτών στο χώρο. Το 1915 υποστήριξε το σουπρεματισμό του Μαλέβιτς και τα χρόνια 1915-1916 συμμετείχε σε όλες τις μεγάλες εκθέσεις της πρωτοπορίας μεταξύ των οποίων στην Πρώτη Φουτουριστική Έκθεση Ζωγραφικής: Tραμ V (Πετρούπολη,1915), στην Τελευταία Φουτουριστική Έκθεση Ζωγραφικής: 0,10 (Πετρούπολη, 1915-1916), στην έκθεση Το Μαγαζί (Μόσχα, 1916) και στην έκθεση της ομάδας «Βαλές-Καρό» (Μόσχα,1916). Το 1918 ορίστηκε διευθυντής του Κεντρικού Γραφείου Εκθέσεων του Τμήματος Εικαστικών Τεχνών του Λαϊκού Κομισαριάτου (IΖΟ NΑΡΚΟΜΠΡΟΣ), τα χρόνια 1918-1921 ήταν καθηγητής ζωγραφικής στα Ελεύθερα Κρατικά Καλλιτεχνικά Εργαστήρια (ΣΒΟΜΑΣ), στα Ανώτερα Κρατικά Καλλιτεχνικά και Τεχνικά Εργαστήρια (ΒΧΟΥΤΕΜΑΣ) και κατά την περίοδο 1920-1921 ήταν μέλος του Ινστιτούτου Καλλιτεχνικής Παιδείας (IΝΧΟΥΚ). Το 1919 συμμετείχε στην Πέμπτη Κρατική Έκθεση: Από τον Ιμπρεσιονισμό στη Μη-Αντικειμενική Τέχνη και στην Δέκατη Κρατική Έκθεση: Μη-Αντικειμενική Δημιουργία και Σουπρεματισμός στη Μόσχα. Στις δεκαετίες 1920-1930 δημιούργησε μια σειρά νεκρών φύσεων με γεωμετρικές φόρμες και χρωματικούς συνδυασμούς. Το 1922 παρουσίασε έργα του στην Πρώτη Έκθεση Ρωσικής Τέχνης στην «Γκαλερί βαν Ντίμεν» στο Βερολίνο. Κατά το διάστημα 1923-1930 σχεδίασε μια σειρά φουτουριστικών εκδόσεων και το 1925 στράφηκε στον πουρισμό. Το 1936 ζωγράφισε μία μνημειακή σύνθεση για τον προθάλαμο του Πανρωσικού Ερευνητικού Ινστιτούτου Αλιείας και Ωκεανογραφίας με τίτλο Η Ζωή στη Θάλασσα.