"Κρατήστε βήμα επαναστατικό", Πολιτικό σύνθημα για το έργο "Γη σε Αναβρασμό"
Ποπόβα Λιουμπόβ (1889-1924)
1923 | 18 x 23 εκ
Μελάνι και κολάζ με χαρτί σε χαρτί
Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης | Συλλογή Κωστάκη
MMA.CC.226
Αγορά του Ελληνικού Κράτους από τους κληρονόμους της οικογένειας Κωστάκη
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΓΟΥ
Είδος έργου: Σχέδιο
Θέμα: Ρωσική Πρωτοπορία, Παραγωγισμός, Μοντέρνα τέχνη
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΡΓΟΥ
Μελέτη για σύνθημα για το σκηνικό του προπαγανδιστικού έργου “Γη σε Αναβρασμό” βασισμένου στη “Νύχτα” του Μαρσέλ Μαρτίν σε μετάφραση του Σεργκέι Γκοροντέτσκι και επιμέλεια του Σεργκέι Τρετιακόφ και σκηνοθεσία του Βσέβολοντ Μέγιερχολντ, GosTIM, Μόσχα. Αυτά τα πολιτικά σλόγκαν υπήρξαν ουσιώδες στοιχείο της παραγωγής του έργου Ζέμλια ντίμπομ (Γη σε Αναβρασμό). Υπογράμμιζαν τον πολιτικά ριζοσπαστικό χαρακτήρα του έργου και την επικαιρότητά του. Πολλά από τα σλόγκαν ήταν καινούργια αλλά υπήρχαν και παλιά, όπως Ζήτω η Ένωση των εργατών και των αγροτών και Όποιος δεν δουλεύει δεν τρώει. Είχαν το ίδιο μέγεθος και ήταν γραμμένα με τα παχιά ευθύγραμμα στοιχεία, τα σανσέριφ, που χαρακτηρίζουν την κονστρουκτιβιστική τυπογραφία διότι εθεωρούντο ότι εκφράζουν μια μηχανική αισθητική. Οι τεχνολογικοί απόηχοι είναι ισχυρότεροι από όσο ήταν στα σχέδια της το 1921, για το λάβαρο της Πανρωσικής Ένωσης Ποιητών, με γράμματα που μοιάζουν με αυτά του πολύγραφου, διατεταγμένα άτακτα με φόντο αφηρημένα σχήματα. Τηρώντας αυστηρή οικονομία των μέσων (γράμματα, στοιχεία, αράδες και ενίοτε χρώμα) η Ποπόβα δημιούργησε μια τεράστια ποικιλία γραφικών λύσεων. Έδωσε ζωντάνια στα σλόγκαν που σχεδίασε, με την ασυμμετρική διαστημάτωση, την απομόνωση και το κορνιζάρισμα λέξεων, την έμφαση ορισμένων στοιχείων, χρησιμοποιώντας οριζόντιες και κάθετες γραμμές ποικίλου πάχους (συνήθως μαύρες αλλά κάποτε κόκκινες). Ακόμη, χρησιμοποίησε διαφορετικά μεγέθη γραμμάτων στο ίδιο σλόγκαν, επιμηκύνοντας ή πυκνώνοντας τα. Ενίοτε η Ποπόβα απομακρύνθηκε από αυτό το σχήμα, όπως για παράδειγμα όταν βάζει το κείμενο πάνω σε μια κίτρινη σβάστικα, τι ινδικό σύμβολο καλής τύχης και ευημερίας.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ
Η Λιουμπόβ Σεργκέγιεβνα Ποπόβα (Ιβανόφσκοε, κοντά στη Μόσχα, 24 Απριλίου 1889 - Μόσχα, 25 Μαίου 1924) σπούδασε στα εργαστήρια των Στανισλάβ Ζουκόφσκι, Iβάν Ντουντίν και Kονσταντίν Γιουόν στη Μόσχα (1907-1908). Tο διάστημα 1910-1912 ταξίδεψε στο Κίεβο, σε αρχαίες ρωσικές πόλεις και στην Ιταλία. Εντυπωσιάστηκε ιδιαίτερα από τα έργα του Μιχαήλ Βρούμπελ, του Τζιότο, όπως επίσης και από την αρχαία ρωσική τέχνη και αρχιτεκτονική. Το 1912 δούλεψε στο εργαστήριο «Ο Πύργος» στη Μόσχα, μαζί με τον Τάτλιν. Το χειμώνα της ίδιας χρονιάς πήγε στο Παρίσι και εργάστηκε στην Ακαδημία «Λα Παλέτ», με δασκάλους τους Ανρί Λε Φοκονιέ και Ζαν Μετσενζέ, μαζί με τους Βέρα Πέστελ, Nαντιέζντα Ουνταλτσόβα και άλλους ρώσους καλλιτέχνες. Επέστρεψε στη Μόσχα το 1913. Τον Ιανουάριο-Φεβρουάριο του 1914 εξέθεσε με την ομάδα «Βαλές-Καρό» και την άνοιξη της ίδιας χρονιάς ταξίδεψε στη Γαλλία και στην Ιταλία μαζί με τις Ίντα Μπουρμάιστερ και Βέρα Μούχινα. Την περίοδο 1915-1916 στράφηκε σε μια μη-αντικειμενική τεχνοτροπία στην οποία εμφανίζονται μορφές από τη ρωσική αγιογραφία και από την αρχαία ανατολίτικη αρχιτεκτονική (είχε επισκεφθεί τη Σαμαρκάνδη το 1916). Συμμετείχε στις εκθέσεις Πρώτη Φουτουριστική Έκθεση Ζωγραφικής :Tραμ V και Βαλές-Καρό το 1915 και το 1916 αντίστοιχα στη Μόσχα. Το 1916-1917 ήταν ενεργό μέλος της ομάδας «Σουπρέμους» και παρήγαγε σχέδια για τα εργοστάσια Βερμπόφκα στην Ουκρανία. Το 1918-1920 συμμετείχε σε διάφορες εκθέσεις ανάμεσα στις οποίες και στην Δέκατη Κρατική Έκθεση: Μη-Αντικειμενική Δημιουργία και Σουπρεματισμός στη Μόσχα. Το Νοέμβριο του 1918 επέστρεψε στη Μόσχα και από το 1920 δίδαξε στα Ανώτερα Κρατικά Καλλιτεχνικά και Τεχνικά Εργαστήρια (ΒΧΟΥΤΕΜΑΣ) και ήταν μέλος του Ινστιτούτου Καλλιτεχνικής Παιδείας (ΙΝΧΟΥΚ). Υπήρξε μια από τις δημιουργούς του νέου συστήματος της πρακτικής καλλιτεχνικής διδασκαλίας. Το 1921 συμμετείχε στην έκθεση 5 x 5=25 στην Μόσχα. Το 1922-1923 φιλοτέχνησε τα σκηνικά για τις παραγωγές του Βσέβολοντ Μέγιερχολντ των έργων Ο μεγαλόψυχος κερατάς του Φερνάν Kρόμελιχ και Γη σε αναβρασμό του Σεργκέι Tρετιακόφ. To 1924 ξεκίνησε να σχεδιάζει υφάσματα για το Πρώτο Κρατικό Εργοστάσιο Εκτύπωσης Υφασμάτων της Μόσχας. Επίσης φιλοτέχνησε σχέδια για βιβλία και εξώφυλλα περιοδικών, για πορσελάνες και για διαφημιστικές αφίσες. Τα έργα αυτά παρουσιάστηκαν σε έκθεση μετά το θάνατό της στη Μόσχα (1924), στο Κίεβο (1925) και στο Kρασνοντάρ (1926).