Σχέδιο για το έργο "Ανεμιστήρας"
Κλιούν Ιβάν (1873-1943)
1914 | 14.2 x 8.9 εκ
Μολύβι, ακουαρέλα και γκουάς σε χαρτί
Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης | Συλλογή Κωστάκη
MMA.CC35
Αγορά του Ελληνικού Κράτους από τους κληρονόμους της οικογένειας Κωστάκη
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΓΟΥ
Είδος έργου: Σχέδιο
Θέμα: Ρωσική Πρωτοπορία, Κυβοφουτουρισμός, Ζωγραφική
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΡΓΟΥ
Το 1913 o Kliun εντρυφύει στη μελέτη και εκμάθηση των αρχών του κυβισμού, εξετάζει όλα τα στάδια του από τις απαρχές που τέθηκαν από τον Σεζάν μέχρι τον κυβοφουτουρισμό και κάνει τις πρώτες του κυβιστικές προσπάθειες. Προετοίμαζε τον κάθε πίνακα σχολαστικά και με ιδιαίτερη επιμέλεια δημιουργώντας μια σειρά μελετών για κάθε έργο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι μελέτες που ανήκουν στο MOMus-Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης-Συλλογή Κωστάκη και αφορούν στο έργο «Ανεμιστήρας» (1914, Κρατικό Ρωσικό Μουσείο, Αγία Πετρούπολη). Χρησιμοποιώντας ως «μοντέλο» ένα φυσικό αντικείμενο, δημιουργεί προσχέδια στα οποία μετασχηματίζει τις πραγματικές όψεις του αντικειμένου, ενώ στη συνέχεια τα εντάσσει στην αρχιτεκτονική δόμηση του πίνακα, δημιουργώντας επίπεδα μέσα σύνθεση, τοποθετώντας από πίσω προς τα εμπρός διαφορετικές ως προς το χρώμα και την υφή γεωμετρικές φόρμες. Ακόμη, προσθέτει στη σύνθεση τις γλωσσικές εγγραφές OZONE & FAN, ονοματίζοντας με αυτόν τον τρόπο το αντικείμενο και το έργο.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ
Ο Ivan Vasilyevich Kliun (Kliunkov) γεννήθηκε στο χωριό Μπολσίε Γκόρκι στην επαρχία Βλαντίμιρ. Από το 1881 έως το 1892 η οικογένεια μετακομίζει στην Καμένκα της Ουκρανίας για καλύτερες συνθήκες ζωής. Το 1892 ο Κλιουν μεταβαίνει στο Λομζ της Πολωνίας και πραγματοποιεί τις πρώτες σπουδές ζωγραφικής το 1896 στη Σχολή για την Προώθηση των Τεχνών της Βαρσοβίας. Το 1898 εγκαθίσταται στη Μόσχα, όπου βρίσκεται και η οικογένειά του, εργάζεται ως λογιστής και συνεχίζει τη ζωγραφική. Επισκέπτεται τα εργαστήρια των καλλιτεχνών Ilya Mashkov και του Fedor Rerberg και εκεί γνωρίζει τον Kazimir Malevich. Την περίοδο 1911-1916 τελεί ιδρυτικό μέλος του καλλιτεχνικού συνεταιρισμού «Σαλόν της Μόσχας» και συμμετέχει στις εκθέσεις του. Συμμετέχει σε εκθέσεις της πρωτοπορίας από το 1913, γίνεται μέλος της ομάδας «Ένωσης Νεολαίας» και της κοινότητας «Βαλές Καρό», γνωρίζεται με πολλούς καλλιτέχνες και γίνεται συνοδοιπόρους τους. Την περίοδο 1918-1921 είναι διευθυντής του Γραφείου Εκθέσεων του Τμήματος Εικαστικών Τεχνών του Λαϊκού Κομισαριάτου Διαφώτισης (ΝΑΡΚΟΜΠΡΟΣ), Καθηγητής Ζωγραφικής στα Ελεύθερα Κρατικά Καλλιτεχνικά Εργαστήρια (ΣΒΟΜΑΣ) και στα Ανώτερα Κρατικά Καλλιτεχνικά και Τεχνικά Εργαστήρια (ΒΧΟΥΤΕΜΑΣ). Το 1922 συμμετείχε στην Πρώτη Ρωσική Καλλιτεχνική Έκθεση στην Galerie Van Diemen στο Βερολίνο και στη συνέχεια στο Stedelijk Museum στο Άμστερνταμ. Τα επόμενα χρόνια συνεχίζει τη δημοσίευση θεωρητικών κειμένων, σχεδιάζει μια σειρά φουτουριστικών εκδόσεων και ασχολείται με την εικονογράφηση βιβλίων. Στρέφεται προς τον Πουρισμό και δημιουργεί νεκρές φύσεις με εμφανείς τις επιρροές, ενώ το 1934 ανακοινώνει το ενδιαφέρον του για την επιστροφή στη ρεαλιστική ζωγραφική. Πεθαίνει στη Μόσχα το 1943.